Na de oorlog, in 1919 zijn er dan koersen gegeven, zonder veel speciaals. In het jaar 1920 is de velodroom geheel heropgebouwd met de medewerking van Frans Bogaert uit Hamme. In die jaren waren er goede renners in de streak, waarvan ik er hier enkele opnoem, Frans Roels, Pierre Goossens, Roger De Neef, Charles Clapdorp en ook de renners van voor de oorlog waren nog aan de slag, e.a. Fierens en Van Eetvelde,

Om de 14 dagen had er een koers plaats die praktisch altijd kon doorgaan dat het zomerse weer veel beter was dan nu. Het seizoen begon reeds in april om te eindigen einde september, en er, was altijd veel volk. De meeste onder hen kwamen te voeten, sommigen kwamen met de fiets. Er stonden toen rond de duizend fietsen als het bakje vol was, die werden meestal bij de buren geplaatst, want aan iedere hof hing een plaatje met de melding: plaats voor velo's 0.25 Fr.

Geheel Zogge, en in het bijzonder de cafés waren er allemaal goed mee. In die tijd telde Zogge 20 cafés. Als het weder meeviel, en het programma was goed, dan was er regelmatig van 2 tot 3000 man aanwezig. Ik herinner mij nog goed dat er eens een koers was die ingericht werd door het gemeentebestuur. Het gemeentebestuur was bij de eigenaar komen vragen of zij de velodroom eens ter beschikking kenden hebben, enne hadden er een mooi programma van gemaakt. Ze hadden o.a. een contract met Philippe Thys, die toen reeds driemaal de Ronde vat Frankrijk gewonnen had, de koninginneploeg De Baets Dersyn-Van Hevel, van Lerberghen, Roels, Goossens, De Neef enzovoort. Het programma koste veel geld, maar het gemeentebestuur ging geheel Hamme en omstreken af met steunkaarten aan 5 en 10 fr, en de meeste steunden dat, omdat de opbrengst voor het monument der gesneuvelden en opgeëiste van de oorlog 1914-1918 was. De opbrengst was 2.758 fr, en dat was in die tijd een grote som, geld.
Als ik voorbij het Stationsplein rijd, en ik zie daar het monument staan, denk ik nog altijd aan het schoon gebaar van de: eigenaar dat hij daarmee gedaan heeft.

Er is ook eens een liefdadigheidskoers geweest, waarbij ook de renners uit de streek gratis reden, en de eigenaar ook weer de velodroom gratis afstond voor dat werk. De opbrengst was 1623 Fr. Die koers verliep op kermis woensdag (september) 1922. De reden voor die liefdadigheidskoers: een zekere Ysewijn was bakkersknecht bij Michel Van Goethem uit de Meerstraat, en Michel was bestuurslid, en Ysewijn koerste ook wat. Op zekere dag kwal Ysewijn met zijn bakkerskar op 'theet terecht onder de trein, en was op slag dood. Met de opbrengst van de liefdadigheidskoers is dan grond en een zerk gekocht op het kerkhof van Zogge.

De velodroom is ook eens voor twee jaar verhuurd geweest aan Odilon Bracke, drukker te Zele. De directeur was toen Achiel Bocklandt van Waasmunster. De bestuursleden waren dezelfde als voor de oorlog. We hebben met de renners veel miserie, maar ook veel plezier gekend. Er was een zekere Leon Buyse en die was voor 't plezier Als die moest komen rijden kwam hij al van de woensdag of de donderdag af, hij woonde in Tielt. Slapen deed hij bij Emiel De Wilde (bijgenaamd Miel de Mode), die slager was bij het Zogse muziek en die Buyse was ook slager bij een muziek en samen trokken ze met het Zogse muziek rond Zogge.

Als de renners kwamen oefenen haalden ze ook veel streken uit.Zo op een keer waren kiekens van ons gestolen, ze hadden die weggestoken met het gedacht ze ‘s anderdaags op te eten in één café op Zogge. Maar een buurvrouw had het gezien, en die kwam het zeggen, en ze legden hun handen op een lege nest, Pier Goossens was eens aan het vogelpikken met zijn verzorger, Van Haeck uit Baasrode. Op een gegeven moment zei Van Haeck "Pier, ‘t is een roos". "Geen roos" zei Pier, en terwijl Van Haeck een beetje voorover nog naar de pikblok aan het kijken was, trok pier een pijl uit de blok, en smeet hem in het achterste van Van Haeck, al zeggende: "Na ist een roes". Ik zou nog zoveel gebeurtenissen van de velodroom kunnen opnoemen, maar het zou te lang duren, daarom gaan we naar het laatste stuk.

Het verdwijnen van de velodroom is zeer snel gegaan

• De zomers verslechten regelmatig, en het weder viel dikwijls tegen. Als de duiven nu niet bijtijds gelost waren, er bestonden toen nog geen radio's voor de weerberichten, dan moesten die mannen gans de dag thuis blijven, want ze wisten niet wanneer hun duiven gingen komen. Zodoende, weer weinig volk,

• Er ging ook als eens op een gemeente een straatkoers door voor beginnelingen of liefhebbers, en dat pakte ook volk weg.

• Als er een koers uitregende en de onkosten waren gemaakt betreffende affiches en strooibriefjes, en de renners die kwamen met de trein derde klas, dat allemaal moest betaald worden, dan moest er de koers nadien schrikkelijk veel volk zijn om de onkosten van de vorige keer te kunnen dekken.

• De onkosten stegen ook doordat er meer personeel moest zijn: facteurs voor te ontvangen, facteurs voor de entree, een dokter en de gendarmen. Ons huishouden was veel te klein om het allemaal zelf te kunnen doen en de vreemden moesten allemaal betaald worden.

• En hoeveel kwamen er niet gratis naar de velodroom? Ik zal hier een klein voorbeeld aanhalen: het klein muziek van Zogge, dat bestond uit 15 à 20 spelende leden, en degene die op de velodroom kwamen spelen moesten betaald worden. Maar het ergste van al was de werkende leden van het muziek, die moesten ook allemaal voor niets komen kijken. Er bestond die tijd ook een toneelbond, en al wie er in meespeelde, tot zelfs de personen die het gordijn omhoog trokken, die moesten allemaal voor niets komen kijken, De velodroom stond dikwijls bijna vol waar er maar de helft betaald hadden. De buren en zelfs al hun familieleden allemaal voor niets.

Nu kunt ge zelf een oordeel vellen: zo kon het niet blijven duren.

In het jaar 1926 hebben dan de laatste koersen plaatsgehad, en dan op tweede paasdag van het j ^.aar 1927, is de hamer gevallen.Daarmee was het liedeken van Zogge uit

Domien D'Hauwe (Mien van de piste)

Tot daar de heer Domien D'Hauwe.

Van de gebroeders Van Goethem is er nog één in leven, namelijk Hector, 82 jaar, die ons over de Zogse velodroom als volgt vertelt:

In de jaren rond 1900 en vroeger, was loopkoers één der bijzonderste sporttakken. In Zele-Hansevelde, bij de grensscheiding Hamme-Zogge, was de herberg van Cyriel Fierens, klompenmaker. Stippen wij aan dat de heer Fierens in die tijd steeds de toegewijde kapelmeester was van 't Houten Muziek. In zijn herberg kwamen de sportliefhebbers van Zogge, Hansevelde en omliggende samen, en richtten daar regelmatig loopkoersen in. De omloop ging langs de Overloopakkers terug op de baan naar Zele, en zo tot aan de herberg van Cyriel Fierens. Deze koersen brachten steeds heel wat kijkers op de been. De vijf gebroeders Van Goethem, Michel, Remy, Jules, Theodul en Rector waren steeds van de partij, evenals Theofiel Van Eetvelde en Van Puyenbroeck van Hamme-St.Anna.

Bij August D'Hauwe, een paar honderd meter verder op Zogs grondgebied, in de volksmond 'blauwenhoek', was de herberg "De graan. zak". „Naast de café was een grote weide, en men richtte met toelating van de eigenaar een loopkoers in met omloop rond de weide. Deze koers kende een groot succes, en de drie herbergen op de blauwenhoek deden goede zaken.

Bij de opkomst van de wielersport ontstond bij de eigenaar de gedachte een velodroom te bouwen op zijn eigendam. Naast de gebroeders Van Goethem waren er ook de broers en de schoonbroer van de eigenaar, Henri Boon en Achiel Goossens, de dorpsschrijnwerker, en heel de buurt van de blauwenhoek die veel hebben meegewerkt aan de bouw van de piste.

Bij koersen was Achiel Goossens ook van de. partij om alles te helpen regelen, als aankondiger met bel van het klassement enzovoort. De velodroom was klaargekomen in 1909, met een omloop in zendels en as. Er was ook een oprijbrug voorzien, zodat men van de baan op de piste kon rijden. De eerste koers was dan een baankoers die van St. Niklaas kwam, en op de wielerbaan te Zogge moest toe komen. Er was een grote volkstoeloop voor deze eerste koers op de nieuwe velodroom. Door dit succes aangemoedigd liet de eigenaar in 1910 een cement omloop aanbrengen. Zo ging het door tot 1914, dan was het oorlog, en na deze werd de activiteit her nomen. De gebroeders Van Goethem waren steeds sportief, en Michel was in 1919 reeds een goed gekende renner. Ook Hector waagde zich aan velokoersen. Op zondag 5 april 1919 was er te Zogge een koers op de piste. Michel was zinnens naar Brussel t gaan rijden, maar reed dan uiteindelijk te Zogge. De zaterdag voor de koers was broer Theodul met de koersvelo van Michel en zijn vriend Frans Malfliet uit Zele-Mespelaar naar de piste getogen voor een oefening. Toen ze samen spurtten gebeurde er een ongeluk. Theodul die langs de omheining reed deed in volle v1. een ongelukkige val, en kwam over de omheining terecht op een: paal die dienst deed om het klassement aan te duiden, en bleef daar liggen. Hij kwam vlug weer bij, en het scheen dan niet zo erg te zijn, zodat hij op eigen kracht naar huis ging. Toch werd er een dokter bijgehaald,. en Theodul moest in bed blijven en zich stil houden. 's Zondags was zijn toestand veel verbeterd en geruststellend, zodat de voorziene koers dan toch doorging, en Michel heel gerust meekoerste. In deze koers was Michel steeds de uitblinker. Deze koers eindigde ook met een ongeluk. In de spurt met 4 renners was het duidelijk dat Michel ging winnen, maar het werd voor de eindstreep een valpartij, zodat niet kon beslist worden wie won. Het bestuur besloot dan deze spurt te hernemen, en het was Michel Van Goethem die deze won.
Een Zoggenaar had de koers gewonnen.
Er was bij de talrijke toeschouwers veel vreugde en groot applaus toen Michel de ereronde reed. Michel ging overgelukkig naar huis, en ook broer Theodul was opgetogen, Maar de toestand van Theodul verbeterde niet, hij kreeg hevige inwendige pijnen, en ook de dokter kon niet helpen. Het verergerde steeds, en E.H. Pastoor werd er bijgehaald, die hem de laatste sacramenten toediende. In die nacht van 7 april overleed Theodul in de hevigste pijnen. Hij, die zijn best had gedaan om de piste tot stand je brengen verongelukte er. Zo veranderde dan de overwinningsvreugde in grote droefheid en verslagenheid voor gans Zogge. Theodul was door iedereen graag gezien om zijn goed karakter en vriendelijke gedienstige omgang met elkeen. Hij was ook een goede koersloper, en won destijds meerdere loopkoersen. Hij was geboren op 21 maart 1889, en overleden op 7 april 1919, en gehuwd met Fharailde Braem. Het was voor de sport van gans Zogge een groot verlies.

Eveneens in 1919 was er de ronde van Vlaanderen, voor liefhebbers die dan, reeds heel veel belangstelling had. En ja, deze ronde van Vlaanderen had zijn aankomst op de velodroom te Hamme-Zogge. De renners kwamen dan door Zogge aangestormd, om zo langs de oprijbrug op de piste je komen, waar ze dan nog enkele ronden moesten doen. Op de doortocht van Zogge en op de wielerbaan waren massa's volk samengekomen. Men vocht voor een plaatsje, ja, Zogge was te klein! De bomen rond de velodroom waren bezet, niet met vogels, maar met jeugdige sportliefhebbers. Ook Michel Van Goethem was in de koers. Deze ronde eindigde met 5 man in de spurt, en gaf volgende uitslag 1. Beeckman, 2. Maurits De Vale, 3. Michel Van Goethem, 4. Cyriel Buysse, 5. word niet meer genoteerd. Weer een ereplaats voor Michel. Er was veel sportieve vreugde, en het was nogmaals een hoogdag voor Zogge.

De periode 1918-1927 was voor de piste en gans Zogge een bloeitijd. Meerdere grote renners met faam hebben op de Zogse wielei baan gereden, o.a. Cyriel Van Hauwaert, de Belgische duivel, Lapiche en Fabes en Gerard Dengo, beroemde Fransmannen, Stol Hollander en anderen, zoals beschreven door Domien D'Hauwe.

Ook Leon Van Lysebetten, een Zoggenaar, was een goede pisterijder evenals de gebroeders Ysewijn uit de Meerstraat. Steeds als er een koers was, en Frans Roels en Pier Goossens waren van de partij, was gans Hamme en Baasrode op de piste. Soms was er plaats te kort. Men kon dan volk zien tot in de bomen en op de daken van de aanpalende gebouwen. Het waren goede dagen voor de omwonende die stallen en hoven verhuurden voor het plaatsen van velo’s, alsook voor al de herbergen en winkels van Zogge, die goede zaken deden. De velodroom was waarlijk een zegen voor Zogge. Maar ja, er was veel te weinig medewerking om de velodroom in stand te houden, en zo is de "kip met gouden eieren" van Zogge gestorven.

Domien D'Hauwe - Theodoor Van Heet - Hector Van Goethem - J,Vercammen.

PS.: wie nog anekdoten of iets weet van de Zogse piste of wielersport, wordt verzocht dit aan ons mee te delen. Alvast bedankt

Door Jerome Vercammen